Η 28η Φεβρουαρίου θα μείνει στην ιστορία, ως ημέρα που η Μέση Ανατολή εισήλθε σε κατάσταση ανοιχτών στρατιωτικών συγκρούσεων μετά από μια τεράστια, συντονισμένη στρατιωτική επιχείρηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ με την ονομασία Operation Epic Fury.
Στο επίκεντρο της επίθεσης βρέθηκε ο ίδιος ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν από το 1989, ένας από τους πιο ισχυρούς και πιο αμφιλεγόμενους πολιτικούς ηγέτες, της σύγχρονης Μέσης Ανατολής. Το πρωί της 1ης Μαρτίου 2026, η ιρανική κρατική τηλεόραση και τα επίσημα μέσα ενημέρωσης ανακοίνωσαν ότι, ο Χαμενεΐ σκοτώθηκε μέσα στο συγκρότημα όπου βρισκόταν στο κέντρο της Τεχεράνης κατά τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα, κηρύσσοντας 40 ημέρες εθνικού πένθους στη χώρα. Μαζί του σκοτώθηκαν και άλλα 48 υψηλόβαθμα στελέχη, όπως ανακοίνωσε ο Τραμπ, χαρακτηρίζοντας την επιχείρηση ΗΠΑ – Ισραήλ, απόλυτα πετυχημένη. Οι αντιδράσεις πάντως στη χώρα είναι διχασμένες, με άλλους να πανηγυρίζουν για το θάνατο Χαμενεΐ και άλλους να θρηνούν για την απώλεια του ηγέτη τους.
Στη λίστα των επιβεβαιωμένων θανόντων περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων, υψηλόβαθμοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι όπως ο Ali Shamkhani, πρώην γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και ο Mohammad Pakpour, διοικητής των δυνάμεων εδάφους των Ισλαμικών Φρουρών της Επανάστασης. Οι περισσότεροι αξιωματούχοι από την υπηρεσία πληροφοριών και τις στρατιωτικές δομές έχουν επίσης σκοτωθεί, δημιουργώντας ένα βαθύ κενό, στην ιρανική ιεραρχία.
Η απώλεια του Χαμενεΐ αποτελεί ένα ισχυρό πλήγμα στην κορυφή του ιρανικού πολιτικού και στρατιωτικού μηχανισμού και προκαλεί μια πρωτοφανή κρίση διαδοχής και πολιτικής σταθερότητας. Ο ίδιος ο ηγέτης δεν είχε ξεκάθαρο διάδοχο και σύμφωνα με το ιρανικό σύνταγμα, η Συνέλευση των Ειδικών πρέπει να εισέλθει σε διαδικασία επιλογής νέου Ανώτατου Ηγέτη, ενώ προσωρινή εξουσία κρατείται από κυβερνητικό συμβούλιο που έχει οριστεί για την περίοδο μεταβάσεως. Αυτή η μεταβατική διαδικασία αναμένεται να είναι αβέβαιη και πιθανώς διχαστική, προκαλώντας εσωτερικές εντάσεις και πολιτική ρευστότητα. Πάντως ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε μεταξύ άλλων πως γνωρίζει το διάδοχο του Χαμενεΐ, αλλά δε σκοπεύει ακόμη, να τον αποκαλύψει.
Λίγες ώρες μετά την επιβεβαίωση της είδησης, ο ίδιος ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επιβεβαίωσε τη στρατιωτική επιχείρηση μέσω των κοινωνικών δικτύων, χαρακτηρίζοντας τον Χαμενεΐ “έναν από τους πιο κακούς ανθρώπους στην ιστορία” και περιγράφοντας την επιχείρηση ως μια ευκαιρία για τον ιρανικό λαό να πάρει πίσω τη χώρα του. Ο Τραμπ προειδοποίησε επίσης ότι, οι ΗΠΑ θα κινηθούν με “δύναμη που δεν έχει ξαναδεί ποτέ κανείς” εάν η Τεχεράνη προχωρήσει σε περαιτέρω επιθέσεις, υποδεικνύοντας ότι, η αμερικανική στρατηγική δεν περιορίζεται σε μια σειρά βομβαρδισμών, αλλά σε μακροχρόνια στρατιωτική και πολιτική αντιπαράθεση. Σύμφωνα μάλιστα με το Axios, προηγήθηκε μυστικό σχέδιο 60 ημερών μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ, πριν από την επίθεση.
Η απάντηση από την ιρανική κυβέρνηση ήταν άμεση, με τον Πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν να χαρακτηρίζει τον θάνατο του Χαμενεΐ ως “νόμιμο καθήκον και δικαίωμα” της χώρας να εκδικηθεί και να υψώσει για άλλη μια φορά, τη σημαία της αντίστασης. Η Τεχεράνη έχει ήδη ξεκινήσει αντιποίνες με εκτεταμένες πυραυλικές και drone επιθέσεις εναντίον στόχων του Ισραήλ και αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένων του Κατάρ, του Μπαχρέιν, της Κουβέιτ, της Ιορδανίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος ο IRGC περιέγραψε τις ενέργειές του ως “την πιο καταστροφική επιχείρηση στην ιστορία” εναντίον του “απαρτχάιντ Ισραήλ και των αμερικανικών βάσεων”.
Ο ΟΗΕ συγκάλεσε έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας με σκοπό τη διαχείριση της διεθνούς κρίσης, με τις ΗΠΑ να υπεραμύνονται της επιχείρησης ως νόμιμης «προληπτικής άμυνας» και άλλες χώρες να καταδικάζουν τις επιθέσεις ως παραβίαση κυριαρχίας. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Α. Γκουτέρες κάλεσε για τερματισμό των εχθροπραξιών και άνοιγμα δρόμων διπλωματίας, επισημαίνοντας τον κίνδυνο μιας ευρύτερης περιφερειακής, πολεμικής σύρραξης.
Παράλληλα, μεγάλες δυνάμεις έχουν λάβει δημόσιες θέσεις. Ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν χαρακτήρισε τον θάνατο του Χαμενεΐ ως “κυνική δολοφονία” που παραβιάζει διεθνείς νόμους και εξέφρασε συλλυπητήρια, αναδεικνύοντας την παραδοσιακή στρατηγική συμμαχία της Μόσχας, με την Τεχεράνη. Η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας καταδίκασε επίσης από την αρχή την επίθεση ως “σοβαρή παραβίαση της κυριαρχίας”, ζητώντας άμεση κατάπαυση των εχθροπραξιών και διπλωματική διευθέτηση. Η Ευρωπαϊκή Ένωση κάλεσε σε αποκλιμάκωση και επανέναρξη ενός πλαισίου συνομιλιών, για να αποτραπεί η εξάπλωση του πολέμου, σε ευρύτερη κλίμακα.
Σε δεινή θέση βρίσκονται και πολλοί Έλληνες, κάτοικοι και τουρίστες ιδίως των ΗΑΕ, με τον υπουργό Εξωτερικών κ. Γεραπετρίτη να βρίσκεται σε διαρκή επαφή με πρέσβεις και ομολόγους του στη Μέση Ανατολή και να εγγυάται την ασφάλεια των Ελλήνων εκεί.
Σε στενή παρακολούθηση βρίσκεται και το θέμα με του κλεισίματος των στενών του Ορμούζ, ενώ με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο υπουργός Ναυτιλίας κ. Κικίλιας, τονίζει:
«Το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής παρακολουθεί διαρκώς τις εξελίξεις στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ. Το Κέντρο Επιχειρήσεων βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τις εταιρείες που έχουν ελληνικά πλοία στην περιοχή, παρέχει οδηγίες και συστάσεις και ενημερώνει τη ναυτιλιακή κοινότητα για τις εξελίξεις. Βρισκόμαστε σε αυξημένη επιχειρησιακή ετοιμότητα και κάνουμε ό,τι απαιτείται, για τη διασφάλιση της μέγιστης δυνατής προστασίας της ελληνικής ναυτιλίας και των Ελλήνων ναυτικών».
Ηλεκτρονική Εφημερίδα
