Πρωθυπουργός Δανίας: Συγγνώμη από τις γυναίκες της Γροιλανδίας, για την αναγκαστική αντισύλληψη

Συγγνώμη ζήτησε η Δανία από τις γυναίκες της Γροιλανδίας, οι οποίες για δεκαετίες υπήρξαν θύματα κρατικών πολιτικών που περιόριζαν, τα αναπαραγωγικά τους δικαιώματα. Από τη δεκαετία του 1960 έως και τη δεκαετία του 1970, χιλιάδες νεαρές γυναίκες και κορίτσια, συχνά ανήλικες, υποβλήθηκαν σε τοποθέτηση σπειραμάτων αντισύλληψης χωρίς τη συναίνεσή τους και με ελλιπή ενημέρωση. Η πρακτική αυτή είχε στόχο τον έλεγχο των γεννήσεων και την «προσαρμογή» της γροιλανδικής κοινωνίας στα πρότυπα, της μητρόπολης.

Η αποκάλυψη του σκανδάλου ήρθε στο φως μέσα από έρευνες και μαρτυρίες γυναικών που περιέγραψαν τον πόνο, την αμηχανία και τον στιγματισμό που βίωσαν. Πολλές υποβλήθηκαν στη διαδικασία χωρίς να γνωρίζουν τι συνέβαινε, ενώ άλλες στερήθηκαν το δικαίωμα να αποφασίσουν οι ίδιες για τη μητρότητα και τη ζωή τους. Το μέγεθος της παρέμβασης ήταν τόσο εκτεταμένο, που εκτιμάται ότι σε διάστημα λίγων ετών, είχε τοποθετηθεί αντισυλληπτικό στις μισές περίπου γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, στη Γροιλανδία.

Η πρωθυπουργός της Δανίας αναγνώρισε δημόσια την ευθύνη του κράτους και ζήτησε συγγνώμη, τονίζοντας ότι πρόκειται για μια σκοτεινή σελίδα της ιστορίας που δεν συμβιβάζεται με τις αρχές της ελευθερίας και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η συγγνώμη αυτή δεν αποτελεί το τέλος της διαδικασίας, αλλά την αρχή ενός διαλόγου για αποκατάσταση και δικαιοσύνη.

Πιο συγκεκριμένα, σε τελετή στο κέντρο της πρωτεύουσας της Γροιλανδίας, Νουούκ, η πρωθυπουργός Μέτε Φρέντερικσεν ζήτησε συγγνώμη, εκ μέρους του δανικού κράτους. «Σήμερα είναι μια ξεχωριστή μέρα. Αναγνωρίζουμε μια αποτυχία που είχε σοβαρές συνέπειες για τα κορίτσια και τις γυναίκες της Γροιλανδίας».

Η αντίδραση στη Γροιλανδία ήταν έντονα φορτισμένη. Γυναίκες που είχαν υποστεί τις πρακτικές αυτές μίλησαν για ανακούφιση, αλλά και για την ανάγκη περαιτέρω βημάτων, όπως αποζημιώσεις, αναγνώριση της ψυχολογικής βλάβης και καταγραφή της εμπειρίας, στις επίσημες ιστορικές αφηγήσεις.

Οι πολιτικές δυνάμεις της Γροιλανδίας επανέφεραν το ζήτημα της αυτονομίας και της ισότητας στη σχέση με τη Δανία, τονίζοντας ότι τέτοιου είδους γεγονότα δείχνουν την άνιση θέση των αυτόχθονων πληθυσμών, στο παρελθόν.